martes, 20 de mayo de 2025

Plano por plibonigi mian esperanton

Ideoj

  • 1. Vortprovizo
    • - Vortaro de frazoj
  • 2. Prononzo
    • - Vortoj
    • - Literoj
    • - Registri prononzadon
    • -Aŭskulti paroladojn
  • 3.Gramatiko
    •  Eraroj
    • Malfacilaĵoj 

 

Paroladoj de Ivo Lapenna

https://www.youtube.com/@birthezacholapenna1169 

 prononcado: 

https://tatoeba.org 

sábado, 15 de marzo de 2025

For la idemon!

Kaptis mian atenton la titolo de artikolo de Lanti de 1928: "For la idemon!". Gapante al la frazo, mi cerbumis pri tio, kion povus signifi "emo esti ido". Kiam mi komencis legi la tekston, la afero klariĝis, ĉar mi rimarkis, ke li plendis pri idistoj, aŭ pli bone dirite, pri ilia influo en Esperanton.

La kritiko surprizis kaj scivoligis min, ĉar ĝi ne rilatis al enkonduko de novaj vortoj nek al reformo de la gramatiko, sed al emo uzi Esperanton laŭ "pedanta logikemo".

Idistoj minacus la simplecon kaj flekseblecon de Esperanto per nenecesaj ŝarĝoj, pretekste por fari la lingvon pli logika kaj rafinita. La aŭtoro argumentis jene: se Zamenhof diris "konstruo", kial enkonduki la pli komplikan formon "konstruaĵo"? Kaj se "konstruaĵo" vere necesas, kial do ne pluiri al eĉ pli longa "konstruitaĵo"?

La afero estas, ke mi tute ne atentis tian plendon pri idismo ene de Esperanto mem, eĉ rilate al vorto, kiun mi mem nature uzas. Ĉi tiu teksto konsciigis min pri mia propra nesufiĉa scio rilate al la historio kaj influoj, kiuj ĉirkaŭis la evoluon de Esperanto.

 

Toni E. 

domingo, 16 de junio de 2024

Notoj

" Ne sole en naturaj lingvoj, sed ankaŭ en lingvo artefarita ĉio, kio estas uzata de la plimulto da bonaj verkistoj, devas esti rigardata kiel bona, se ĝi eĉ ne estas absolute logika; ĉar se ni postulos ĉiam nur logikon absolutan, tiam la libera uzado de lingvo artefarita fariĝos tute ne ebla, ĉar tiam malaperos ĉiu utileco de longa ekzerciĝado kaj en la deka jaro de uzado de la lingvo, kiel en la unua jaro, ĉiu devus konstante tro longe pripensadi kaj pesadi ĉiun sian vorton. Tamen la diferenco inter lingvo natura kaj lingvo artefarita konsistas en tio, ke, dum en la unua oni devas uzi nur tiujn formojn, kiujn uzas bonaj verkistoj, kaj uzado de formo pli logika estas malpermesata, — en lingvo artefarita ĉiu havas la rajton uzi formon pli logikan, kvankam neniu ĝis nun ĝin uzis, kaj li povas esti konvinkita, ke se lia formo estas efektive bona, ĝi baldaŭ trovos multajn imitantojn kaj iom post iom elpuŝos la malpli logikan, kvankam ĝis nun pli uzatan formon malnovan."

L.L. Zamenhof.

Respondo 3, La Revuo, 1906, Decembro.

Saussure, parolas du foje pri esperanto:

Cap.II.

2. Mutabilidad

Cap. IV. Analogia.


---


Ĉu (re)kreada lingvo? Ĉu aksioma lingvo?

miércoles, 25 de octubre de 2023

Recomendaciones para estudiar esperanto en diferentes formatos

Algunas recomendaciones para estudiar esperanto en diferentes formatos:

Papel

Esperanto de Miguel Gutiérrez Adúriz.

Es el libro utilizado por la UNED. Uno de los más reconocidos en castellano y escrito por un esperantista de larga trayectoria. 

Enlace de compra en Amazon

Web

Esperanto en 12 lecciones.

Enlace al sitio

 
Lernu - Plataforma internacional para aprender esperanto. 

Visita Lernu

App para móvil

Kurso de Esperanto Kape

Disponible en Play Store

Adicionalmente, está disponible una versión para PC:

Descargar para PC

Online

Diversas asociaciones suelen organizar sus propios cursos, aquí presentamos solo algunos ejemplos. La principal limitación de estos cursos es su temporalidad. Algunos, como el de la UNED, requieren conocimientos previos.

- UNED (A2 y B1)
  Cursos de idiomas en línea

- Asociación Colombiana de Esperanto
  Visitar el sitio de la Asociación

jueves, 12 de octubre de 2023

Lega ekzerco

Legado: La plej danĝera besto (legado)

Teksto 


Mi sendis la legaĵon al la Telegrama grupo "Fonetika grupo" kaj mi ricevis kelkajn rimarkojn kaj korektaĵojn.

-------

- [ʤar'de:no] kaj ne [ʒar'de:no], [i'sa:ko] kaj ne [i'sako]
 
- Misakcento (kóridoro anstataŭ koridóro).

- La prononcado estas iom tro hispaneca: ie "b" sonas tre proksime al "v", "z" - al "s", "ĝ" - al "ĵ" kaj simile, ankaŭ anstataŭ "spegulo" sonas hispaneca "espegulo".


 

Ankaŭ aperis temon pri la legado de duobla "a", kiu eble estis iomete faka:

 [i'sa:ko] aŭ  [i'saako].

" estas prefere prononci duoblan "aa" kiel longan "a", ne kiel du apartajn "a", inter kiuj oni malfacile povas eviti enmeti iun glotalan plozivan [ʔ]."

Priskribo de ChatGPT pri "glotala plozivo":

Glotala plozivo estas tipo de konsonanto, kiu produktiĝas ĉe la gloto (la parto de la traĥeo apud la laringo). En la glotala plozivo, la vokalfendoj (aŭ "vokalbendoj") fermitiĝas kaj poste subite malfermiĝas, produktante krakan sonon.

 

----

 

Mi trovis reteĵon utila por hispanparolantoj : http://www.esperanto.es/fel/?page_id=3102

martes, 19 de septiembre de 2023

Ekzercoj 2023

Ekparolu

 1) Klaso 1

Por plibonigi:

Indus ekzerci prononcadon de apartaj konsonantoj: precipe s-z, s-ŝ, c-ĉ, t-c


    ŝercoj <> serĉoj
    sumo <> zumo
    usi -> uZi
    okaso -> okaZo
    potenta -> potenCa

Kaj kompreneble la akuzativo 

https://pma.esperanto.org.br/prononcado-en-esperanto/

  2) Klaso 2

 Mi devas ekzerci min pri prononcado de 'ĵ' kaj 'j', 'g' kaj 'ĝ'...

 Interesa retejo: 

https://reto.cn/php/esperanto/esperantaj-vortoj/1000-bazaj-vortoj-kun-voclego/

3) Klaso

ĝ - g / s -ŝ -z / j - ĵ / v-b

b-v: bolas-volas / benas-venas / korbo-korvo/ bazo- vazo. bovo. kvar.
 
besto-vesto-veŝto

ĝangalo
ĝenerala
ĝojo
ĝuo
ĝis, ĝusta, mallarĝa, ĝeni, kaĝo

ĵeti, ĵurnalo, aĵo, ĵargono.
ŝajni, ŝlosi, ŝuo, puŝi, ŝpruci.
Zorgi, zumi, rozo, azeno, pezi.
jaro, katoj, hejmo, jam, junio, ajn. 

Skriba kurso

1) Klaso 1

Ĉefe mi faris erarojn pri la subjekto kaj pri ligoj en la frazo. En la hispana la verboj jam enhavas informon pri la subjekto, sed tio ne okazas esperante, pro tio mi pensas ke mi eraras.

Ankaŭ pri la preciza signifo de vortoj.

Mi devas atenti tiujn problemojn.

Ekzemploj:

Homoj kutimas priskribi sin per aro da trajtoj, simile (al [la maniero]) kiel kuracistoj priskribas sindromojn.

Tiuj trajtoj, ĝenerale, estas pozitivaj, tiel kiel faras la aŭtovendistoj kiam (li / tiu) montras siajn varojn.

Oni kredas ke, kiam homo priskribas la mondon, aŭ ion el la mondo, (oni) ankaŭ malkobras ion pri si mem.


Klarigoj:

  • mi nur diris du vortojn
  • mi diris nur du vortojn
  • nur mi diris du vortojn

2) Klaso 2


martes, 29 de agosto de 2023

Listo de verkistoj de Marjorie Boulton

 Bonaj verkistoj konataj de Boulton:

  1. William Auld, 
  2. Julio Baghy, 
  3. Roger Bernard,
  4. Montagu Butler, 
  5. Tim Carr, 
  6. Clelia Conterno, 
  7. John Dinwoodie, 
  8. Arthur Foote, 
  9. John Francis, 
  10. Aldo de' Giorgi, 
  11. Douglas Gregor, 
  12. Albert Goodheir, 
  13. Paul Gubbins, 
  14. Gerald Jervis, 
  15. Ludmila Jevsejeva, 
  16. Rejna de Jong, 
  17. Kolomano Kalocsay, 
  18. Edwin de Kock,
  19. Georges Lagrange (konata kiel 'Elgo'), 
  20. Ivo Lapenna, 
  21. Daphne Lister, 
  22. Kris Long,
  23. Carmel Mallia, 
  24. Geraldo Mattos, 
  25. Paul Neergaard, 
  26. Mauro Nervi, 
  27. Karolo Piĉ, 
  28. Claude Piron (Johán Valano), 
  29. Bertram Potts, 
  30. Edmond Privat, 
  31. Baldur Ragnarsson, 
  32. Reto Rossetti, 
  33. Victor Sadler, 
  34. Raymond Schwartz, 
  35. Tibor Sekelj, 
  36. K. R. C. Sturmer ('Kenelm Robinson'), 
  37. Armand Su, 
  38. Ferenc Szilágyi, 
  39. Poul Thorsen, 
  40. Krys Ungar, 
  41. Eli Urbanová, 
  42. Henri Vatré, 
  43. Gaston Waringhien.


El la artikolo: "La unika situacio de esperanta verkisto" de Marjorie Boulton.

Reviziita versio de prelego prezentita en la Brita Kongreso, Felixstowe, la 3an de majo, 2004

Brita Esperantisto